5 روش فن بیان برای سخنرانی بهتر

۵ روش فن بیان برای سخنرانی بهتر

در ادامه آموزش های قبل ستایش مدیا در زمینه فن بیان و سخنوری در این قسمت روش ها و نکات فن بیان برای افزایش توانایی سخنوری شما در سخنرانی را مورد بحث و بررسی قرار میدهیم.برای مشاهده کامل آموزش های فن بیان و سخنوری روی لینک آموزش فن بیان و سخنوری کلیک کنید. در ادامه با ما همراه باشید؛

سخنرانی جذاب با افزایش گنجینه لغات

در سخنوری تلاش کنید که گنجینه  لغات و واژگان خود را افزایش دهید تا گرفتار کمبود الفاظ برای معانی و مقاصد خود نشوید. مثلاً به جای کلمه «مقدمه» و متناسب با فضای سخن و سخنرانی، می توانید از کلمات «پیشگفتار» ، «سرآهنگ» ، «سرآغاز»  و ..  نیز استفاده کنید.

فن بیان قوی با درست گویی درسخنوری

* درست گویی را با مطالعه و مراعات قواعد دستور زبان یاد بگیرید. به طور مثال، در پایان سخنرانی خود این گونه دعا نکنید: «خدایا! به مسئولان ما اخلاص و به جانبازان ما صبر و رزمندگان اسلام را پیروز بگردان»؛ زیرا این سه جمله از نظر «فعل» یکسان نیستند تا بخواهیم آنها را با«واو عطف» به یکدیگر عطف کنیم. پس صحیح آن است که بگویید: «خدایا! به مسئولان ما اخلاص و به جانبازان ما صبر عنایت بفرما و رزمندگان اسلام را پیروز بگردان.»

* از کلمات و جملاتی استفاده کنید که تلفظ آنها برای خودتان مشکل نباشد، مثلاً تلفظ «جنجال برانگیزاننده ترین»، همانند «خواجه تو چه تجارت می کنی؟» ، دشوار است و ممکن است هنگام ادای آن، با مشکل روبه رو شوید. و از سخنانی استفاده کنید که درک معانی آنها برای شنوندگانتان دشوار نباشد. به عنوان مثال اگر سخنوری، به تناسب موضوع سخن خود، این شعر را بخواند:

زخان و مان و قرابت، به غربت افتادم

بماندم اینجا بی ساز و برگ و انگشتال

بسیاری از شنوندگان ـ اگر نگوییم همه آنان ـ معنای کلمه «انگشتال = بیمار و ضعیف و نحیف» را متوجه نخواهند شد.

* مواظب باشید که واژگان هر زبان و بویژه زبانهای غیرفارسی را، از نظر حروف، درست تلفظ کنید. و اگر با تلفظ درست واژگان غیرفارسی، مانند عربی و انگلیسی و فرانسوی، آشنا نیستید، از به کارگیری آنها در سخنرانی خود پرهیز نمایید و عطایش را به لقایش ببخشید. مثلاً واژه فارسی «گرامی = عزیز» را «گرام» ، و دو واژه عربی «تَوَلّی و تَبَری» را «تَوَلّی و تَبَرّی» و واژه انگلیسی فلاسک(F Lask)  را فلاکس، و واژه فرانسوی «کاندیدا = داوطب، نامزد» را «کاندید = ساده دل؛ معصوم» تلفظ نکنید.
* دقت کنید که واژگان هر زبان و بویژه زبانهای غیرفارسی را، از نظر حرکات و اعرابها، درست تلفظ نمایید. به طور نمونه، واژه فارسی «بَرومند» را «بُرومند» ، و واژگان عربی «یا أبا صالح المهدی» را «یا أبا صالحَ المهدی» و «یا ابا صالحِ المهدی»، و واژه انگلیسی تورنِمنت(Tournament) را «تورنُمنت» ، و واژه فرانسوی «رُمان: Roman » به معنای داستان بلند را «رُمّان» که در زبان عربی به معنای «انار» است، تلفظ نکنید.

سخنرانی زیبا با انتخاب درست کلمات

* از میان چند کلمه مترادف که از نظر معنایی  بهم نزدیکند، آن را که زیباتر است برگزینید. به طور نمونه، از میان کلمات «حادثه» ، «اتفاق» ، «رخداد» ، «واقعه» و «رویداد» شاید کلمه «رخداد» و سپس «رویداد»  زیباترین آنها باشد، هر چند ممکن است که هر کدام از کلمات مترادف، جایگاه خاصی داشته و در همان جایگاه خاص خودشان زیباتر و مناسبتر باشند.
* سعی کنید از ضافه کردن بیش از حد کلمات به یکدیگر یا همان «تَتابُعِ اضافات» خودداری ورزید. مثلاً بر کرسی سخن چنین نگویید: «چندین نسخه خطی در کتابخانه مدرسه فیضیه حوزه علمیه قم وجود دارد». گفتنی است آوردن یک کلمه را با سه مضاف الیه روا دانسته اند. پس گفتن جمله بالا بدین صورت رواست: «چندین نسخه خطی در کتابخانه مدرسه (۱) فیضیه (۲) قم (۳) وجود دارد».
* توجه داشته باشید دو یا چند واژه را که با یکدیگر ترکیب شده و یا کنار هم قرار گرفته اند، درست بگویید. به طور مثال، باید به جای «ید و بیضا» ، «جَرّ و بحث» ، «مُعُرّفِ حضور شما»  و «قوس و قَزَح» بگویید: «ید بیضا = دست سفید» ، «جَرّ بحث = کش دادن بحث» ، «معروف حضور شما = آشنا نزد شما یا معرفی شده به حضور شما» و «قوسِ قَزَح = رنگین کمان».

ترجمه واژگان تخصصی سخنرانی

* چنانچه در سخنرانی خود از کلمات و جملات غیرفارسی ـ مانند عربی و انگلیسی ـ استفاده می کنید، آنها را برای شنوندگانتان ترجمه و معنا نمایید. به طور مثال، اگر آیه یا حدیثی را به زبان عربی و یا جمله ای را از رمان انگلیسی «شکسپیر» می خوانید، آنها را نیز ترجمه کنید؛ حتی گاه باید کلمات و جملات فارسی را نیز معنا نمایید. فی المثل، آیا این شعر حافظ: «دوش دیدم که ملائک در میخانه زدند/گل آدم بسر شستند و به پیمانه زدند» نیازمند معنا کردن و توضیح دادن و حتی تعیین و تحلیل نمودن نیست؟

* مواظب باشید که کلمات و جملات غیرفارسی ـ مانند کلمات و جملات عربی و انگلیسی و بویژه آیات و روایات ـ را درست ترجمه کنید. فی المثل، برخیها حدیث (… فان المرئه ریحانه و لیست بقهرمانه) را که در (نهج البلاغه) آمده است، چنین ترجمه کرده اند: (زن گُلِ خوشبو است، نه پهلوان پُرزور)، در حالی که بعضی از مترجمان بر این عقیده اند که واژه قهرمان» به معنای «پهلوان» و «نیرومند» نیست، بلکه معنای دیگری دارد.

* از به کارگیری کلمات و جملات و لهجه های محلی خودداری کنید، مگر آنکه در همان محل، سخنرانی نمایید و یا واقعاً نتوانید بدون آن لهجه خاص، سخن بگویید. بطور نمونه در برخی از شهرها، هنگامی که به کسی می خواهند بگویند: (مواظب باش سرما نخوری!) ، به او می گویند: «مواظب نباش نچایی!» در حالی که ممکن است شماری از مردم، معنای چنین جمله را متوجه نشوند.
* برای ظواهر و تزیین سخنان خود نیز فکر کنید و آن را در زیباترین شکل و قالب بیان نمایید، زیرا گاهی موارد سخـن بـرای دو سخنـور یـکسان اسـت، امـا شکـل و قالبی که هر یک از این دو به سخنان خود می دهند، سخنرانی شان را متفاوت تر و زیباتر می کند. به طور نمونه، چنانچه در سالگرد ارتحال حضرت امام خمینی (ره) به مخاطبانتان بگویید: «حیف شد که امام از میان ما رفت و او را خوب درک نکردیم!» ، معمولی سخن گفته اید، اما در صورتی که این شعر (حافظ) را برای آنان بخوانید: شربتی از لب لعلش نچشیدیم و برفت/ روی مه پیکر او سیر ندیدیم و برفت/ گویی از صحبت ما نیک به تنگ آمده بود/بار بربست و به گردش نرسیدیم و برفت، به سخن خود شکل و قالب زیبایی داده اید.
* سخنانتان را طوری بکار برید که عوام بفهمند و خواص بپسندند. مثلاً این سخن ممکن است مورد پسند خواص باشد، اما عوام آن را نفهمند: (… خمینی هم خم است و هم مِی است و هم نی است) و یا حتی برخی از آنان ندانند که کلمه (خمینی) بشکل جدا ـ جدا و با اندکی دگرگونی، به صورت (خُم + میِ + نی) درآمده و به این گونه شده است.
* برای سخنانی که نیازمند (دلیل) هستند، دلیل بیاورید. و برای گفته هایی که نیازمند (مدرک) هستند، مدرک ذکر کنید، بویژه برای سخنانی که پذیرش آن برای مردم مشکل است. مثلاً برای محتوای این سخن که (لولاک لما خلقت الافلاک و لولا علی لما خلفتک ولو لا فاطمه لما خلقتکما، ای محمد! اگر تو نبودی، فلکها را نمی آفریدیم. و چنانچه علی نبود، تو را نمی آفریدیم. و در صورتی که فاطمه نبود، تو و علی را نمی آفریدم، باید هم دلیل محکم بیاورید و هم مدرک معتبر.

سخنرانی واقعی با عدم مبالغه

بکوشید از خالی بندی و سخنان مبالغه آمیزدر سخنوری خودداری کنید، مگر آنکه بتوانید آنها را اثبات کنید و توجه داشته باشید معمولاً سخنورانی که در دام چنین خصلتی گرفتار آمده اند، از اثبات آن نیز عاجزند. بطور مثال، نگویید: «دیشب در مسجدی سخنرانی می کردم که هزاران نفر در آن شرکت کرده بودند و جای سوزن انداختن هم نبود»، در حالی که خودتان می دانید و یا حتی عده ای می دانند آن مسجد گنجایش بیش از پانصد نفر را ندارد.

رعایت نکات گفته شده و تمرین مکرر به  افزایش توانایی شما در فن بیان و سخنوری  کمک میکند ، در آموزشهای بعدی نکات بیشتری در ارتباط با فن بیان و سخنوری ارائه خواهیم کرد ؛ در صورت امکان سایت ما را از طریق دکمه های زیر در شبکه های اجتماعی که عضو هستید اشتراک گذاری کنید . برای عضویت در کانال تلگرام روی کانال تلگرام فن بیان و سخنوری کلیک کنید. با سپاس از توجه شما. منتظر آموزش های بعدی ما در زمینه فن بیان و سخنوری باشید.

۱۰,۰۲۳ مجموع بازدیدها, ۳ بازدیدهای انجام گرفته امروز